بابایاری یک غذای محبوب ایلامی
علی جون: بابایاری یکی از غذا های محلی غلیظ و مقوی استان ایلام است که اغلب به عنوان یک خوراک کامل سرو می شود.
علی جون به نقل از خبرنگاران جوان: بابایاری با ترکیب عدس، گوجه فرنگی و سبزیجات معطر تهیه می شود و طعمی لذیذ و دلپذیر دارد. با دنبال کردن مراحل ساده ی تهیه این غذا، می توانید یک وعده سالم و خوشمزه را برای خانواده و دوستان خود آماده کنید.
نام «بابایاری» از دو واژه «بابا» و «یاری» تشکیل شده است. در زبان محلی، «بابا» به مفهوم پدر یا بزرگ خانواده و «یاری» به مفهوم کمک و همراهی است. این نام نه تنها به شخصیت های مهم خانواده اشاره دارد، بلکه نماد انسجام و همکاری در جوامع محلی نیز هست. تهیه و صرف این غذا معمولا با دورهمی های خانوادگی همراه می باشد و حس صمیمیت و نزدیکی را در میان اعضاء خانواده تقویت می کند. براستی، بابایاری نه تنها یک وعده غذایی، بلکه مجالی برای گرد هم آمدن و ایجاد ارتباطات عمیق تر بین افراد خانواده است.
عدس، در این غذا منبع غنی پروتئین گیاهی، فیبر، آهن و اسیدفولیک است که به بهبود عملکرد قلب و تقویت سیستم ایمنی بدن کمک کرده و فیبر موجود در آن نیز قند خون را کنترل کرده و خطر بیماریهای قلبی را کم می کند. گوجه فرنگی سرشار از ویتامین C و آنتی اکسیدان هاست که به سلامت پوست کمک کرده و التهاب ها را می کاهد و همین طور حاوی لیکوپن است که خواص ضدسرطانی دارد. سبزیجات معطر مانند جعفری، گشنیز و تره علاوه بر عطر و طعم خوشمزه ای که به غذا می دهند، حاوی ویتامین ها و مواد معدنی ضروری هستند و به هضم بهتر غذا کمک کرده و خواص ضدالتهابی دارند. ادویه هایی مانند زردچوبه و فلفل نیز نه تنها طعم غذا را می افزایند بلکه دارای خواص ضدالتهابی هستند؛ خصوصاً زردچوبه که به سبب ترکیب فعال خود، کورکومین، برای سلامت مغز و کاهش التهابات مفید می باشد.
بابایاری به سبب عدم استفاده از گوشت و روغن زیاد، گزینه ای عالی برای رژیم های گیاهی و کاهش وزن می باشد. فیبر موجود در عدس و سبزیجات موجب ایجاد احساس سیری طولانی مدت می شود و به کنترل اشتها کمک می نماید. این غذا با کالری پایین و محتوای بالای مواد مغذی، برای افرادی که بدنبال سبک زندگی سالم هستند، انتخاب مناسبی است. همچنین، مصرف این غذا می تواند به کاهش خطر مبتلاشدن به بیماریهای مزمن مانند دیابت نوع ۲ و بیماریهای قلبی کمک نماید.
مواد لازم (برای حدود ۴ نفر)
عدس: ۱ پیمانه، از نوع ریز و تازه، چند ساعت خیس داده شود.
سیب زمینی: ۲ عدد متوسط، مکعبی خرد شده.
گوجه فرنگی: ۳ عدد بزرگ، پوست گرفته و ریز خرد یا رنده شده.
پیاز: ۱ عدد بزرگ، نگینی خرد شده.
سبزیجات معطر: حدود نیم پیمانه (تره، جعفری، گشنیز، در صورت تمایل چند برگ شنبلیله).
روغن مایع یا روغن زیتون: ۲ قاشق غذاخوری.
نمک و فلفل سیاه: به مقدار لازم.
زردچوبه: ۱ قاشق چای خوری.
رب گوجه فرنگی (اختیاری): ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری.
آب: حدود ۳ فنجان، بسته به غلظت دلخواه.
آبلیمو یا چند قطره لیموی تازه: برای افزودن طعم غائی.
مراحل تهیه
عدس را خوب بشویید و حداقل دو ساعت در آب خیس کنید. این کار موجب می شود عدس سریع تر بپزد و نفخ کمتری داشته باشد.
در قابلمه ای مناسب روغن را گرم کنید. پیاز خرد شده را اضافه کرده و روی حرارت متوسط تفت دهید تا طلایی و معطر شود.
گوجه های خرد شده را به پیاز اضافه کنید. زردچوبه و کمی نمک بریزید و حدود ۵ دقیقه تفت دهید تا گوجه ها نرم و آب دار شوند. اگر دوست دارید رنگ خوراک پررنگ تر باشد، در همین مرحله رب گوجه را اضافه کرده و کمی تفت دهید تا بوی خامی آن از بین برود.
سیب زمینی های خرد شده را داخل قابلمه بریزید و چند دقیقه هم بزنید تا کمی با مواد دیگر سرخ شوند و رنگ بگیرند.
عدس خیس خورده را همراه سه فنجان آب اضافه کنید. بگذارید جوش بیاید، سپس حرارت را کم کنید تا خوراک به آرامی بپزد و جا بیفتد. بعد از حدود ۲۰ تا ۲۵ دقیقه، وقتی عدس و سیب زمینی نرم شدند، نیمه راه را طی کرده اید.
حالا سبزیجات معطر خرد شده را اضافه کنید و هم بزنید که با باقی مواد ترکیب شود. ده دقیقه دیگر روی حرارت ملایم بگذارید تا طعم سبزی در تمام خوراک پخش شود.
در انتها نمک، فلفل و آبلیمو را تنظیم کنید. اگر خوراک خیلی غلیظ بود، کمی آب جوش اضافه کنید؛ اگر رقیق تر از حد دلخواه است، آنرا بدون درپوش چند دقیقه بجوشانید تا قوام پیدا کند.
نکات خوش طعم تر شدن
برای نسخه معطرتر و سنتی تر، می توانید کمی زیره، دارچین یا زعفران دم کرده اضافه کنید.
اگر به طعم شمالی علاقه دارید، تلفیقی از سبزی شنبلیله و کمی لیموی خشک پودرشده خیلی جذاب است.
برای نسخه رژیمی، از روغن زیتون تصفیه نشده و مقدار کمتر روغن استفاده کنید.
افزودن هویج خردشده یا مقداری بلغور گندم در مرحله عدس پخت خوراک را غلیظ تر و مقوی تر می کند.
روش سرو
می توانید این خوراک را با نان سنگک تازه، نان جو، یا حتی برنج ساده سرو کنید.
کنارش ماست خانگی یا سبزی خوردن تازه عالی است.
اگر بخواهید مجلسی تر شود، روی خوراک را با پوره سیب زمینی یا کمی کشک تزئین کنید و در ظرف سفالی سرو کنید تا ظاهر سنتی و وسوسه انگیزی داشته باشد.
حرف آخر اینکه این غذا با کالری پایین و محتوای بالای مواد مغذی، برای اشخاصی که بدنبال سبک زندگی سالم هستند، انتخاب مناسبی است. همچنین، مصرف این غذا می تواند به کاهش خطر مبتلاشدن به بیماریهای مزمن مانند دیابت نوع ۲ و بیماریهای قلبی کمک کند.
مواد لازم (برای حدود ۴ نفر)
عدس: ۱ پیمانه، از نوع ریز و تازه، چند ساعت خیس داده شود.
سیب زمینی: ۲ عدد متوسط، مکعبی خرد شده.
گوجه فرنگی: ۳ عدد بزرگ، پوست گرفته و ریز خرد یا رنده شده.
پیاز: ۱ عدد بزرگ، نگینی خرد شده.
سبزیجات معطر: حدود نیم پیمانه (تره، جعفری، گشنیز، در صورت تمایل چند برگ شنبلیله).
روغن مایع یا روغن زیتون: ۲ قاشق غذاخوری.
نمک و فلفل سیاه: به مقدار لازم.
زردچوبه: ۱ قاشق چای خوری.
رب گوجه فرنگی (اختیاری): ۱ تا ۲ قاشق غذاخوری.
آب: حدود ۳ فنجان، بسته به غلظت دلخواه.
آبلیمو یا چند قطره لیموی تازه: برای افزودن طعم غائی.
مراحل تهیه
عدس را خوب بشویید و حداقل دو ساعت در آب خیس کنید. اگر خوراک خیلی غلیظ بود، کمی آب جوش اضافه کنید؛ اگر رقیق تر از حد دلخواه است، آن را بدون درپوش چند دقیقه بجوشانید تا قوام پیدا کند.
نکات خوش طعم تر شدن
برای نسخه معطرتر و سنتی تر، می توانید کمی زیره، دارچین یا زعفران دم کرده اضافه کنید.
اگر به طعم شمالی علاقه دارید، ترکیبی از سبزی شنبلیله و کمی لیموی خشک پودرشده خیلی جذاب است.
برای نسخه رژیمی، از روغن زیتون تصفیه نشده و مقدار کمتر روغن استفاده کنید.
افزودن هویج خردشده یا مقداری بلغور گندم در مرحله عدس پخت خوراک را غلیظ تر و مقوی تر می کند.
روش سرو
می توانید این خوراک را با نان سنگک تازه، نان جو، یا حتی برنج ساده سرو کنید.
کنارش ماست خانگی یا سبزی خوردن تازه عالی است.
اگر بخواهید مجلسی تر شود، روی خوراک را با پوره سیب زمینی یا کمی کشک تزیین کنید و در ظرف سفالی سرو کنید تا ظاهر سنتی و وسوسه انگیزی داشته باشد.
منبع: علی جون
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب سایت علی جون