علی جون
علی جون

سید در میانه میدان فرماندهی می کرد

سید در میانه میدان فرماندهی می کرد

به گزارش علی جون، سیره اجتماعی شهید سیدعباس موسوی از آن روی اهمیتی فراوان یافته است که نهایتا بستر نقش آفرینی سیاسی و تاریخی او را فراهم آورد.


- روز هایی که بر ما می گذرد، مصادف با سالروز شهادت علامه سیدعباس موسوی، همسر و فرزند اوست. وی در ایجاد زمینه برای قوام بخشیدن به مقاومت اسلامی در لبنان، نقشی مهم و تاریخی داشت و شهادت وی نیز بسترساز توسعه حزب الله لبنان شد. اینک وی و جانشین لایق و پرصلابتش علامه شهید سیدحسن نصرالله، در محضر الهی و شاهد ادامه مسیر خویش در برخورد با صهیونیسم و حامی آن امریکا هستند. مقالی که به دنبال می آید درصدد است که با استناد به روایات چهار تن از نزدیکان آن بزرگ به تبیین سیره اخلاقی، اجتماعی و سیاسی وی بپردازد؛ امید آنکه دوست داران را مفید و مقبول آید.
او به دست امام موسی صدر به سلک روحانیت درآمد
سخن در باب سرشت و سرنوشت شهید سیدعباس موسوی را با نظر به بستر خانوادگی و تربیتی وی شروع می نماییم. در این زمینه، اعضاء خانواده وی روایت هایی خواندنی به تاریخ سپرده اند. از آن جمله است خاطرات حاج علی موسوی پدر شهید که ورود او به حوزه علمیه امام موسی صدر در شهر صور و تحصیلاتش را اینطور بازگو ساخته است: «یک روز امام موسی صدر در منطقه الشیاخ در جنوب بیروت به دیدن عمه زاده من آمد. به او گفتم پسرم سیدعباس، دلش می خواهد که درس طلبگی بخواند. امام موسی صدر در جواب من اظهار داشت که او را به شهر صور در جنوب لبنان ببرم تا از او امتحان بگیرد و ببیند که آیا آمادگی و استعداد این کار را دارد یا نه؟ سیدعباس از شنیدن این خبر خیلی خوشحال شد، چون همیشه آرزوی دیدار با امام موسی صدر را داشت. بالاخره او را به شهر صور بردم و امام صدر خودش از او امتحان گرفت و به من اظهار داشت که فرزندم خیلی باهوش و بااستعداد است و به این ترتیب، سیدعباس در حوزه علمیه امام موسی صدر در شهر صور مشغول به تحصیل شد. از آن بعد سیدعباس هر وقت به زادگاهش برمی گشت، دوست داران را جمع می کرد و به آنها درس طلبگی می داد.
چندی بعد سید عباس، از طرف امام موسی صدر معمم شد. پس از مدتی هم آمد و اظهار داشت که ایشان می خواهد عده ای را برای ادامه تحصیل به حوزه علمیه نجف بفرستد. من هم موافقت کردم. امام موسی صدر برای پسرعمویش شهید آیت الله سیدمحمدباقر صدر نامه ای نوشت و از او خواست که شخصاً آموزش سیدعباس را به عهده بگیرد. موقعی که سیدعباس به حوزه علمیه نجف رفت، در واقع نقش واسطه بین این دو بزرگوار را به عهده گرفت و تا مدت های طولانی نیز این کار را انجام می داد. در ماجرای اخراج لبنانی ها از عراق نیز مأموران بعثی به منزل وی در نجف حمله بردند تا سیدعباس را بازداشت کنند، ولی او خوشبختانه به لبنان آمده بود. روحانیون لبنانی برایش نامه نوشتند که به عراق برنگردد. او هم در زادگاهش ماند و به ایفای وظایف دینی و سیاسی اش پرداخت، چیزی که از مدت ها قبل مترصد آن بود. بدین سبب وی در ماجرای دستگیری های عراق با مشکلی مواجه نشد....»
مهر و کمک بی شائبه وی به مردم او را متمایز می ساخت
سیدحسن موسوی برادرِ شهید سیدعباس موسوی، او را از منظری دیگر معرفی کرده است. می توان اظهار داشت که وی در شرایطی متفاوت با برادر زیسته و حتی در خُلقیات و نگاه به موضوعات پیرامونی نیز با وی هم داستان نبوده است. با این همه هنگامی که به بیان خاطرات خویش از آن روحانی خدوم و ایثارگر می پردازد، به نکاتی مهم و جالب توجه اشارت می برد: «موقعی که شهید سیدعباس موسوی به دنیا آمد، پدرم برای کار به کویت رفته بود و تنها سالی یک مرتبه به خانه می آمد! وضع مالی ما چندان خوب نبود و مانند بقیه مردم با محرومیت می ساختیم. کار مردمی که در اطراف ما می زیستند، به طور عمده تولید گندم و تخم مرغ بود که مازادش را می فروختند و با آن گذران می کردند. سیدعباس از من کوچک تر بود و همیشه به مادرمان در پختن نان و آوردن آب از رودخانه کمک می کرد. البته من بازیگوش بودم و چندان هم، اهل کار و کمک به والدین نبودم! سیدعباس به خاطر روحیه کمک رساندن به دیگران و خدمت به مادر بین همه محبوب بود و از همان دوران کودکی متمایز می نمود. سیدعباس قدرت بدنی را از پدر و هوش و استعداد را از مادر به ارث برده بود. خیلی با عاطفه، مهربان و دلسوز بود. مردم جنوب به علت همین مهر و معاضدت لایتناهی به او علاقمند شدند و همراهی اش کردند. او از کودکی برنامه اش را طوری تنظیم کرده بود که هر روز سوره یاسین و آیت الکرسی را می خواند و هیچ گاه از خواندن دعای کمیل غافل نمی شد. خیلی خوش اخلاق و سلیم النفس بود و کمتر پیش می آمد که عصبانی و برانگیخته شود. سعه صدر عجیبی داشت و همین مساله، سبب جذب خیلی از مخاطبین شده بود.
در دوران جنگ های داخلی لبنان، من به کشور آلمان رفتم و در آنجا مشغول به کار شدم. خاطرم هست که در مسافرتی به لبنان موهایم خیلی بلند بودند. سید دید و ناراحت هم شد، ولی ابداً به روی من نیاورد! او گاهی با سکوت خود سخنانش را می گفت! در سال ۱۹۷۸ و بعد از فوت مادرم به لبنان برگشتم. سید با لباس روحانیت به استقبالم آمد. خاطرم هست که یک مرتبه در جوانی از یک روحانی سؤالی پرسیده بودم، اما او با چوب دستی به سرم زد و این حادثه، اثری منفی روی من گذاشته بود! بنابراین تا مدتی به روحانیت نگاه منفی داشتم! زمانیکه سیدعباس مادرم را برای معالجه به آلمان آورد، ضمن صحبت با او از روحانیون انتقاد کردم و گفتم: همه آنها از یک قماش هستند! من اهتمام کردم با بیان این نوع موضوعات او را تحریک کنم، ولی او همواره لبخند می زد و به سؤالاتم پاسخ های منطقی و قانع کننده می داد و من در نهایت مجبور می شدم تا آنها را بپذیرم. در مقطعی که برادرم به دبیرکلی حزب الله انتخاب شد، مدتی به لبنان آمدم؛ چون فکر می کردم که حالا دیگر باید وضع مالی او خوب شده باشد، اما دیدم که او و همسرش حتی فرش هم ندارند! همسرش به من اظهار داشت: سیدعباس، فرش خانه را به یک نیازمند داده است! این مورد خیلی برایم ناگوار بود؛ به همین دلیل به بازار رفتم و برای شان فرش خریدم. من تا روز خاکسپاری سید خبر نداشتم که فرزندان او کت و پالتو ندارند و در همان روز به بازار رفتم و برای شان لباس خریدم. شاید خواندن این نکات، برای خوانندگان شما اعجاب آور و حتی غیرقابل باور باشد....»
پروردگارا، مرا به دست شقی ترین افراد به شهادت برسان
سیره اجتماعی شهید موسوی از آن روی اهمیتی فراوان یافته است که در نهایت بستر نقش آفرینی سیاسی و تاریخی او را فراهم آورد. وی از دوران جوانی به دستگیری از ضعفا و فرودستان اهمیت فراوان می داد و از بضاعت مالی مختصر خویش به آنان می بخشید. به رفع ظلم و تبعیض خیلی حساس بود و در نهایت با همین رویکرد در زمره یکی از بنیانگذاران مقاومت اسلامی لبنان و مبارزه رویارویی با رژیم صهیونیستی قرار گرفت. حاج علی موسوی در این خصوص خاطرنشان ساخته است: «او خیلی وارسته و پرهیزکار بود و هر کاری که از دستش برمی آمد را جهت کمک به دیگران انجام می داد. برای من تعریف می کرد که یک مرتبه در ماه مبارک رمضان به بازار نجف رفته بود تا برای افطار مواد غذایی تهیه نماید. در این حال یکی از همکلاسی هایش را دیده بود که مستأصل مانده و پولی برای خرید غذا ندارد! او همان یک دیناری را که داشت به او داد و دست خالی به خانه برگشت! همسرش پرسید: خودمان چطور غذا تهیه کنیم؟ سید جواب داد: خدا روزی رسان است! می گفت همین که صدای اذان مغرب بلند شد، مردی با سینی بزرگی از غذا های متنوع آمد و سراغ خانه او را گرفت! آن غذا به قدری زیاد بود که هم خودشان سیر شدند و هم بقیه اش را بین طلاب تقسیم کردند. سیدعباس همیشه در سر سجاده نماز از خدا می خواست که شهادت را نصیب او کند. می اظهار داشت: پروردگارا، مرا به دست شقی ترین افراد به شهادت برسان! دغدغه سید، پاسداری از اسلام و حرکت در خط اصیل آن بود. همیشه جوانان روستای محل اقامت خویش را در مسجد جمع می کرد و آنان را به تقید به احکام اسلام و مبارزه با ظلم دعوت می نمود....»
سلاح به دست می گرفت و مانند یک رزمنده معمولی می جنگید
به اذعان بسا مطلعان، اگر بنا بود کسی در باب خصال و خصوصیت های شهید سیدعباس موسوی سخن بگوید، جانشین دلیر و مدبرش شهید سیدحسن نصرالله بر همه اولویت داشت. چه او از دوران نوجوانی، با نظارت شهید موسوی بالید و رشد یافت. سیدحسن به مکانتی نائل شد که استاد وی را بر خویش ترجیح می داد و طالب آن بود که شاگردش دبیرکلی حزب الله لبنان را بپذیرد! هر چند که تقدیر بر این بود استاد و شاگرد هر دو عهده دار این مهم شوند و در نهایت نیز با خون خویش حقانیت این مسیر را تأیید کنند. نصرالله در باب نقش موسوی در دوره قبل از دبیرکلی وی اشاره به نکات ذیل را از نظر دور نداشته است: «سید در جنوب و برای استقرار خود و دستیارانش، منزلی را اجازه کرد. خانواده وی در بعلبک زندگی می کردند و وی یک مرتبه در هفته برای اقامه نمازجمعه به آن شهر می رفت و به خانواده نیز سر می زد. سید دائماً درحال سرکشی به روستا های جنوب و خطوط مقدم جبهه و پایگاه های رزمندگان بود و بالطبع، کمتر فرصت به خانه رفتن را پیدا می کرد. خیلی از اوقات هم در خودرویی که حزب الله در اختیارش گذاشته بود، می خوابید! برادران حزب الله گاهی به شوخی می گفتند، اگر شدنی بود، سید نمازش را هم در خودرو می خواند!
بعد از اسارت دوتن از صهیونیست ها در سال ۱۹۸۷، روستای صریفا به خط تماس تبدیل شد و سربازان اسرائیلی نیز در مقابل این روستا، وضعیت جنگی داشتند و هر لحظه امکان داشت که این منطقه سقوط کند، اما سیدعباس حاضر به ترک آنجا نشد و فرماندهان مقاومت هم نتوانستند او را قانع کنند که از این روستا بیرون برود و به منطقه امن تری برود! او ماند و در عملیات رویارویی با صهیونیست ها شرکت کرد. او بر خلاف فرماندهان مقاومت، معتقد بود که حضورش در میان رزمندگان به آ نها انگیزه می دهد که با شجاعت بیشتری از روستا دفاع کنند و اجازه ندهند تا منطقه به دست سربازان مهاجم اسرائیلی سقوط کند.
سر انجام رزمندگان مقاومت، برای بیرون بردن سید از صحنه به من متوسل شدند. من بی درنگ به صریفا رفتم و از ایشان خواهش کردم تا از روستا عقب نشینی کند. من تردید ندارم که اگر شورای رهبری حزب الله اجازه می داد، سید تفنگ به دست می گرفت و مثل یک رزمنده معمولی می جنگید! او همواره اصرار داشت که از مسایل نظامی شناختی از نزدیک و دقیق داشته باشد و در عملیات حمله و کمین در جنوب لبنان شرکت نماید. ایشان همیشه در مناطقی حاضر می شد که دور از خطوط مقدم جبهه نبود و تا جایی که فرماندهان مقاومت اجازه می دادند، در اتاق عملیات و مدیریت عملیات شرکت و برادران رزمنده را بدرقه می کرد. همیشه آخرین کسی بود که رزمندگان با او خداحافظی می کردند و نخستین کسی بود که بعد از بازگشت از رزمندگان استقبال می نمود. بیشتر اعضاء شورای رهبری حزب الله و خود من آرزو داشتیم که ایشان این سمت را بپذیرد، اما چندین بار مخالفت کرد و زیربار نرفت! بنده همیشه به داشتن چنین استادی، افتخار می کردم و رابطه ما خیلی صمیمی بود. در دوره ای که با هم درس می خواندیم، برای آموزش من تلاش خیلی کرد. گاهی اوقات مرا دستیار خود می پنداشت و علاقه داشت که من دبیرکل بشوم و ایشان از بنده پشتیبانی کند! این نشان از خلوص و مسندگریزی وی داشت....»
اهتمام داشت تا پلکانی باشد که دیگران به مدد آن ارتقا می یابند
دکتر حسین دهقان، ریاست کنونی بنیاد مستضعفان انقلاب اسلامی در نخستین سالیان تأسیس حزب الله لبنان در زمره یاران و مشاوران شهیدان سیدعباس موسوی و سیدحسن نصرالله بوده و از سیره آنان، یادمان ها و خاطراتی ارجمند اندوخته است. او چگونگی تعامل شهید موسوی با مردم جنوب لبنان و نیز اعضا و رزمندگان حزب الله را به شرح پی آمده توصیف کرده است: «ساختار شخصیتی این شهید بزرگوار، مبتنی بر ارزش های اسلامی و دینی بود. ایشان همواره تلاش می کرد تا رفتار و راهکارهایش بر این موازین منطبق باشند و کوچک ترین زاویه ای نسبت به آن پیدا نکند. سیدعباس، یک شخصیت به تمام معنا فرهنگی و اجتماعی بود. ایشان در مقابل خودی ها دلسوز و مهربان و نسبت به غیر خودی ها و دشمنان، خیلی سختگیر و قاطع بود. تواضع فوق العاده ای داشت و زندگی را با ساده زیستی و تعامل با جامعه ادامه می داد. خویش را وقف خدمت به مردم کرده و نماد کامل ایثار و فداکاری بود. شهید موسوی برای کادرسازی و توسعه نیروی انسانی حزب الله تلاش فراوانی مبذول داشت. هیچ گاه دیگران را پلکانی برای بالانشینی خود نکرد، بلکه اهتمام داشت پلکانی باشد که دیگران به مدد آن ارتقا می یابند.
سید خویش را به شدت مسئول می دانست و اهتمام می کرد که دیگران را راهنمائی کند تا نقایص خویش را مرتفع کنند. از طرف دیگر، همیشه برای شنیدن انتقادات آمادگی داشت. دائماً آماده بود تا به هر کسی که به او نیاز داشت، کمک نماید. مسئولیت ها را با سعه صدر می پذیرفت و خویش را وقف کار و کوشش برای نیل به هدف می کرد تا آنها را به نحو احسن به انجام رساند. وی در همه جبهه های خطرناک رزم جنوب لبنان حضور داشت و به رزمندگان روحیه می داد و اهتمام می کرد که از نظر معنوی آنان را تربیت و تقویت کند. سید در جبهه ها، کلاس درس اخلاق و خودسازی برگزار می کرد تا از رزمندگان، مجاهدان شجاع و مؤمن بسازد. او تلاش می کرد تا نیرو های حزب الله را طوری تربیت کند که علاوه بر سلاح جنگی، به سلاح ایمان و عقیده هم مجهز باشند. سیدعباس موسوی، عاشق حضرت امام و مریدِ ایشان بود. او به رغم این مهم اهتمام می کرد تا خواسته عموم شیعیان را برآورده کند و این جامعه را در فضای سیاسی لبنان، یکپارچه و فعال نگه دارد. تلاش او بر این متمرکز بود که با محافل و شخصیت های شیعه لبنان، ارتباط پویا و سازنده ای داشته باشد و زمینه های رفع اختلافات را فراهم و بین شیعیان و اهل سنت، برادری و صمیمیت ایجاد کند؛ وی دراین خصوص نقش بی بدیلی داشت. حرکت و پیشرفت حزب الله برای او امری خیلی مهم بود. همواره اهتمام می کرد تا موقعیت این تشکل در جامعه لبنان استواری پیدا کند. با این همه سید این قابلیت را داشت که نگذارد اصول و ارزش ها فدای مصلحت بشوند. به اصالت خانواده در جامعه ایمان و با همسر و فرزندانش، رفتاری خیلی صمیمانه داشت. روابط خوب خانوادگی، مبتنی بر تفاهم کم نظیر از جلوه های زیبای زندگی او بود. یکی از علامتهای این رابطه لطیف، در شهادت او به همراه همسر و کودکش خویش را نشان داد.
در نهایت باید به این نکته نیز اشاره نمود که شهید سیدحسین نصرالله، همواره خویش را شاگرد شهید سیدعباس موسوی می دانست. خود سیدعباس موسوی نیز به صورت مداوم یادآوری می کرد که عملا برای سیدحسن نصرالله نقش پدری بازی کرده، در رابطه با سلامتی و شرایط تحصیلی وی در نجف مراقبت داشته و برای تشکیل شخصیت انقلابی وی نیز حساسیت زیادی نشان می داده است. با این همه، مختصات شخصیتی و کارکرد سیاسی - اجتماعی این دو با یکدیگر تفاوت هایی داشت. سیدحسن در حوزه مسایل امنیتی و نظامی، خیلی جدی و فراگیر عمل و به شدت اصول مربوط به این حوزه ها را مراعات می کرد. در زمینه مسایل سیاسی نیز سیدحسن همواره یکی از عناصر جدی سیاسی و انقلابی لبنان پیش از تشکیل حزب الله بود. تفاوت دیگر، قدرت سازماندهی و مدیریت سیدحسن نسبت به توان و منش اداری سیدعباس بود. سید حسن قادر بود که فضای رهبری را با فضای مدیریت ادغام کند و در تمام جوانب تمشیت امور، تحلیل چشم انداز آینده، بسیج منابع و امکانات و همینطور بیان و سخن، یک سرپرست توانمند بود. سیدحسن نصرالله بهترین جانشین برای سیدعباس موسوی و با عنایت به شرایط آن مقطع، یک انتخاب طبیعی بود. شهادت سیدعباس، اقبال خیلی گسترده ای را نسبت به حزب الله وجود آورد و متأثر از آن این تشکل توانست ده ها برابر رشد کند....»
منبع: روزنامه جوان

منبع:

1404/12/02
12:05:54
5.0 / 5
3
تگهای خبر: آموزش , اثر , بازی , برنامه
این مطلب را می پسندید؟
(1)
(0)
X

تازه ترین مطالب مرتبط
نظرات بینندگان در مورد این مطلب سایت علی جون
لطفا شما هم نظر دهید
= ۲ بعلاوه ۵
پربیننده ترین ها

پربحث ترین ها

جدیدترین ها

علی جون - سرگرمی و طنز